WIND EN WATER IN CRONESTEYN

‘Mama, wat zijn dat?’ vroeg het meisje dat met haar moeder door Polderpark Cronesteyn fietste.
‘O, dat zijn bijenkorven’, antwoordde de moeder.
Fout antwoord. Al kan je dat de moeder niet kwalijk nemen, want de zeven merkwaardige uitstulpingen in het weiland zijn voor menigeen die door het park fietst een raadsel.
Het zijn zogenaamde kleigeisers, die hier in het kader van Leiden Cultuurstad 1997 zijn neergezet. Maar er zit wel een interessant verhaal aan vast.
Een kleine honderd meter verder stond aan het begin van de 15e eeuw het kasteel Cronesteyn dat toen werd bewoond door Floris van Alkemade. Om voldoende water voor de (nu nog aanwezige) hoger gelegen slotgracht te krijgen werd op de plek waar nu de kleigeisers staan een windmolen geplaatst die dit naar de gracht kon malen. Deze windmolen werd in 1660 vervangen door de Knottermolen, die tot 1931 heeft gewerkt.
In 1997 werd een kleine windmolen geplaatst, die je hieronder ziet afgebeeld. Ook deze levert windenergie die wordt omgezet in opwaartse druk waardoor de zeven kleigeisers om het uur en om de beurt spuiten, een primeur op het gebied van het gebruik van windenergie. Niet allemaal tegelijk, maar om het uur een geiser. Dat is nodig om de grond vochtig te houden, want omdat hier twee keer per jaar wordt gemaaid is de grond hier schraler dan op andere plekken. Men hoopt dat de plekken rond de fontein die drassig zijn, plekken worden waar korstmossen zulen ontstaan.
Wie door het park fietst tussen half maart en half november, kan met een beetje geluk een van de fonteinen zien spuiten.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Stad en land. Bookmark de permalink .

25 reacties op WIND EN WATER IN CRONESTEYN

  1. Bert van Es zegt:

    Het is een mooi verhaal, maar ik loop daar elke dag.
    Maar heeft er nog niet één zien spuiten.
    Volgens mij doet het molentje het ook niet meer.
    Stond er van morgen nog te kijken, maar niks te zien.

    • tagrijn zegt:

      Tja, ik heb dat in mei 2009 gezien en opgeschreven, dat is zeven jaar geleden. Best mogelijk dat dat systeem stuk is. En zoiets herstellen in Leiden gaat nu eenmaal niet zo vlug…

  2. Herman zegt:

    Wat leuk om te weten. Kan ik straks iemand ook eens verrassen met mijn kennis 🙂
    Overigens, er is ook een wethouder in het voormalige Alkemade die Floris heet, wellicht een nazaat van Floris van Alkemade…

  3. plato zegt:

    Die kleigeisers waren mij tot dusver onbekend. Wel een prachtig fenomeen, hoewel het proces me nog niet helemaal duidelijk is. Zijn die geisers door mensen gebouwd? Zit er een slim mechanisme in of werkt het op een natuurlijke manier?
    Hier in de buurt (Zaanstreek? want in Belgisch Limburg is nauwelijks een sloot te vinden) hebben ze die kleigeisers niet.
    Interessant logje derhalve.

  4. rietepietz zegt:

    Heel apart , je zou daar zonder deze info ook nooit op komen al zie iker zeker geen échte bijenkorf in .Maar het zou heel goed een kunstwerk kunnen zijn dat een bijenkorf moet verbeelden .

  5. f r e d zegt:

    fasto geisers ken ik wel !!

  6. Hermien zegt:

    Leuk. En wil het een beetje lukken met die korstmossen?

  7. boomkruiper zegt:

    Ja ik dacht ook aan bijenkorven maar dit verhaal doet me om het uur spuiten. Wat leuk!

  8. 10eke zegt:

    Wat interessant om te lezen, dank je wel. Leiden is zo leuk 🙂
    Fijne dag, gr 10

  9. Renesmurf zegt:

    Goh, dat is dan echt mooi zeg.
    Ik zou ook meteen aan bijen denken als ik zoiets zie.

  10. Elmar zegt:

    Mooie foto’s met een geweldig mooi en informatief verhaal Tagrijn!
    groetjes,
    Elmar

  11. Zakina zegt:

    Kleigeiser heb ik nog nooit van gehoord, leuk om dit allemaal te lezen enne wat een mooie omgeving. Ben benieuwd of je een keer zo’n fontein zult zien.

  12. paco zegt:

    Mooie toepassing

  13. Brimstone zegt:

    Mooie toepassing van windenergie weer! Ontstaan er inderdaad korstmossen?

  14. Hanny zegt:

    Heel nuttig en meteen heel educatief. Tenminste, ik neem aan dat er in de buurt een bord is geplaatst met een uitleg over de kleigeisers. Ook een soort “bedriegertjes” dus.

  15. Pasula zegt:

    Bijzonder dit!
    Als ik niet beter wist zou ik denken dat het een of andere expressieve uitingsvorm van een kunstenaar was die op eikeltjesjacht was geweest.

  16. Wat leuk dit wist ik niet wel heel erg apart.
    Maar ja, ik kom daar eigenlijk bijna nooit, heb nu wel een extra reden eens langs te gaan, want ik wil ze natuurlijk zien spuiten hahahah.

  17. klaproos zegt:

    dank je wel tagrijn,
    maar zeg nou zelf,
    die kleigeisers lijken ook wel een béétje op bijenkorven 🙂
    ik kan mama wel snappen eigenlijk
    :-))

  18. Di Mario zegt:

    Eigenlijk hebben jullie best wel hele bijzondere dingen in de buurt. Ik verbaas me er vaak op op jouw log of die van LG.
    Het is maar goed dat je familie verderop in het land woont, want anders kwam je Leiden nooit meer uit.
    Love As Always
    Di Mario

  19. dat is een interessante uitleg, tagrijn!
    ’t moet wel raar doen als plots zo’n geiser begint te spuiten terwijl je ’t niet verwacht? ;-))

  20. Vedat zegt:

    Dat lijkt me wel leuk om te zien. Hoeveel kleigeysers staan er eigenlijk, Tagrijn? Wat ik me wel afvraag is, hoe het water tussen 1931 en 1997 in die hoger gelegen slotgracht kwam.

  21. kijk….daar steek ik nou nog wat van op ook 🙂
    bedankt voor de uitleg bij deze fraaie foto’s 🙂

  22. Annemarie zegt:

    Ik zou er onder gaan zitten en wachten totdat ik een natte douche krijg in de zomer dan!
    Leuk initiatief. Niet een baantje voor jou daar gaan staan en de mensen inlichtten??

  23. Thérèse zegt:

    Goh, daar had ik nu nog nooit van gehoord. Ook niet van het woord kleigeiser. Een interessant verhaal wat er achter zit. Je moet wat doen om als heer je slotgracht vol water te hebben én te houden.
    Wat ik alleen nog niet begrijp is, waarom ze die vorm hebben; ze lijken inderdaad wat op bijenkorven.
    Há, ben ik eens de eerste hier. (Gaat het al weer wat beter?)
    Groetjes Th.

Je kunt hier reageren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s