Hans von Bartels schilderde Katwijk

In het Katwijks museum is nog tot en met 6 november werk te zien van de in Duitsland in 1856 geboren Duitse kunstschilder Hans Von Bartels die in 1887 in Katwijk neerstreek en daar onder de indruk raakte van de zee, de duinen en de vissersbevolking. In 1891 keerde hij terug, huurde een kamer en kwam tot aan zijn dood in 1913 ieder jaar terug. Hieronder wat afbeeldingen van zijn werk.
Vriendelijk verzoek vooral ook de tekst over Typisch Katwijk te lezen die na de afbeeldingen van Von Bartels is geplaatst. Want ik ben heel benieuwd naar reacties hierop.

Nu we hebben gezien hoe Von Bartels in de negentiende en begin twintigste eeuw de Katwijkse bevolking liefdevol heeft vastgelegd, dringt zich de vergelijking op met de manier waarop de Evangelische Omroep dit ruim een eeuw later eveneens meende te moeten doen in de onlangs uitgezonden serie Typisch Katwijk, een treurige vertoning waarin de Katwijkers in meerdere afleveringen liefdeloos en stigmatiserend werden neergezet. Zo zagen we vrouwen die in iedere aflevering weer opnieuw in aangedikt dialect een toneelstukje moesten opvoeren om te vertellen dat ze last van meeuwen hadden, een absoluut talentloze jongen die artiest wilde worden en keer op keer zijn kunstje moest vertonen. Je kreeg medelijden met die sneue knul die samen met zijn vader voor de EO- camera steeds maar weer opnieuw moest zeggen dat hij op zijn doorbraak wachtte, ofschoon iedere kijker kon zien en horen dat nog eerder een doorbraak van de duinenrij voor zijn woonplaats was te verwachten dan van dat joch, dat zo genadeloos werd misbruikt.
En verder nog een tiental personen die wat afweken van de gangbare norm en daardoor een dankbaar object waren voor de camera’s van de EO.
Over Katwijk als een ontzettend leuke en vriendelijke stad, werd niet gerept. Dat het een zeer gastvrij museum heeft waar ook Von Bartels is te zien, over de grote en voor ons land unieke en vernuftige parkeergarage onder de duinenrij, onzichtbaar maar doeltreffend, geen woord. De vele kunstwerken in de openbare ruimte van de stad mochten zich evenmin in de belangstelling van de evangelische regie verheugen: geen woord, geen beeld.
Mocht de EO, die in het verleden toch heeft aangetoond ook in staat te zijn goede documentaires maken, ooit nog eens het voornemen hebben weer een badplaats als onderwerp voor een programma te kiezen, laat die omroep dan goed beseffen dat vooroordelen zeer slechte graadmeters zijn en slechts kunnen leiden tot het onbenul waarmee deze serie over Katwijk is gemaakt.

Advertenties
Geplaatst in Cultuur, Stad en land | Tags: , , , , , | 13 reacties

Wildbouw in de Horsten


Toen Tagrijn afgelopen zondag door De Horsten in Wassenaar liep, zag hij dat daar plotseling een hele vinex-wijk uit de grond was gestampt. De projectontwikkelaar K. Spillebeen was weer flink bezig geweest en had natuurlijk weer allerhande voorschriften aan zijn rode puntmutsje gelapt. Al moet gezegd, wie een woninkje op het zuiden had, zat daar best lekker.

Even verderop was plotseling een klein villawijkje verrezen. Aannemer K. Eigenwijs zei dat het ideaal wonen was op deze locatie, beschut door de dikke boom erachter. Het gerucht gaat dat de heer Eigenwijs af en toe op het dak van een van zijn woningen heen en weer zit te wippen. De heer Eigenwijs spreekt dit evenwel tegen en zegt weliswaar dolgraag heen en weer te wippen, maar dat zijn voorkeur toch uit gaat naar woningen die rood zijn en witte stippen bevatten. Dit type woningen hebben we die zondag niet aangetroffen.


Aan een ander bospad vlakbij de grote vijver was aannemingsbedrijf Piggelmee & Co bezig geweest.

In no time waren daar enkele appartementencomplexen verrezen. Leuk wonen tegen de boom. De hoog gelegen woningen keken uit over het water en de anderen op het bos. Het grote aantal puntmutsjes in de garderobes verried overigens dat ook hier al op grote schaal verkamering plaatsvindt. Woningbouwvereniging Louter Kabouter staat machteloos.

Burgemeester P. de Boskabouter verklaarde desgevraagd dat veel woningen hier weliswaar illegaal waren gebouwd, maar dat de koning van het mensenvolk, die eigenaar van het landgoed is, een oogje had dichtgeknepen. Hij neemt namelijk aan dat de illegale bebouwing, evenals in voorgaande jaren, vanzelf wel weer zal verdwijnen.

Geplaatst in Cultuur, Fotos, Stad en land | Tags: , , | 21 reacties

Leve de legende!

Het thema van de jaarlijkse optocht op 3 oktober, de dag waarop Leidens ontzet in 1574 wordt herdacht, was dit jaar Leve de Legende. Een bonte stoet van legendes en tv-legendes  trok ’s middags door het centrum, hier en daar een muziekkorps ertussen en voorafgegaan door een fors aantal rijtuigen met notabelen. In de eerste koets zat burgemeester Henri Lenferink met zijn partner.


Daarna achtereenvolgens tal van praalwagens en groepjes die stuk voor stuk herinneringen oproepen. Maar er werd gestart met het Rijksmuseum van Oudheden dat dit jaar 200 jaar bestaat. Op de foto’s een Egyptische groep.


Dat staat allemaal in de krant van Fabeltjesland. Wie kan zich dat niet herinneren. Alle figuren gaven acte de présence. Boris de Wolf, meneer de Uil, Willem Bever, juffrouw Ooievaar, en (tutututuut) juffrouw Mier.


Niet met de deuren slaan, ja zuster, nee zuster, was een van de volgende groepen, gevolgd door Sint Joris en de vuurspuwende draak.



Daar komt het treintje naar Zweinstein. En wie zit daarin? Natuurlijk Harry Potter en zijn vrienden en vriendinnen.



Ook Superman mag niet ontbreken.

In 1929 brandde het stadhuis van Leiden voor het grootste deel af. Het vroor die dag zo hard dat het bluswater direct als pegels aan de gevel bleef hangen en de brandweerlieden met bevroren snorren rondliepen.

Gelukkig kon dit jaar de optocht weer worden afgesloten met het korps van K&G.

Geplaatst in Stad en land | 11 reacties

Het paardje van Leiden

Op de dag dat dit stukje wordt gepubliceerd is het 3 oktober. Het is de dag waarop Leiden in 1574 werd bevrijd van het Spaans juk en de watergeuzen de stad binnenvoeren met haring en wittebrood. Eindelijk eten voor de uitgehongerde en geminimaliseerde bevolking.
Ieder jaar wordt dit feit feestelijk herdacht en ook uit veel plaatsen uit de omgeving trekken mensen naar Leiden om op te gaan in het feest. Tagrijn zal zich nu ongetwijfeld in het uitpuilende centrum bevinden temidden van de feestvierende menigte en dus vandaag hierover uiteraard nog geen logje met foto’s en verhalen.
Voor vandaag put ik daarom uit de rijke bron van verhalen die zich rond het beleg en ontzet in de loop der eeuwen hebben verspreid. Ware verhalen, onjuiste verhalen en sterk aangedikte verhalen. Hoe dan ook, ik heb uit diverse bronnen de gegevens verzameld over een man en zijn paardje en dat tranentrekkend verhaal ga ik nu hervertellen.

Het paardje van Leiden

In mei 1574 belegerde de Spaanse veldheer Valdez de stad Leiden voor de tweede keer. Willem van Oranje zegde hulp toe maar kon vanaf zijn ziekbed niet echt veel uitrichten. Misschien was hij in staat binnen een maand of drie hulp in te roepen en hij raadde de bevolking dan ook aan zoveel mogelijk voedsel voor die periode in te slaan. Maar het volk was eigenwijs: het zou zo’n vaart niet lopen. Maar de drie maanden verstreken en de beloofde hulp kwam niet. Het eten was op en men begon honden, katten en ratten te eten. Het aantal doden was bijna niet meer te bergen en de stad stonk van de lijken die niet zo snel konden worden begraven. Steeds keek men naar de schansen, maar daar blonken nog steeds de Spaanse wapens.
Het volk smeekte burgemeester Van der Werf de stad dan maar aan Valdez over te geven, maar die verzette zich. ‘Als jullie honger hebben, hier is mijn zwaard, hak mijn lichaam in stukken en eet het’, zou hij hebben geroepen. Waarschijnlijk een broodje aapverhaal, maar het doet het nog altijd wel leuk.
Blijkbaar ging dat het volk te ver en toen riep men: ‘Slacht al het vee.Van iedereen, zijn paarden en koeien, dan hebben we weer wat te eten.’
Het voorstel werd besproken door Van der Werf en zijn raad en men besloot te loten wie zijn vee moest afstaan en wanneer. Natuurlijk waren alle eigenaren van vee blij als bij de dagelijkse loting bleek dat hun koeien of paarden de slacht weer ontsprongen. Maar een paar dagen later moest er weer worden geloot, ook al waren er steeds minder magen te vullen.
Een van hen was Cornelis Jansz van Zwanenborg. Hij bezat een klein rijpaardje waarmee hij als warmoezenier in de omgeving van Leiden tot het beleg kwam probeerde zijn waren aan de man te brengen. Het schamele voedsel waarover hij kon beschikken deelde hij met het dier. Doordat de stad nu hermetisch was afgesloten en er bovendien niets te verkopen viel, lag zijn handel stil, maar hij hoopte toch weer zo snel mogelijk zijn broodwinning met zijn geliefde paardje te kunnen hervatten. Hij maakte steeds een klein sprongetje van vreugde als zijn paardje weer de dans was ontsprongen.
Op een dag zagen waarnemers vanaf een toren dat het water begon te stijgen. Ook zag men heel in de verte een vloot van geuzen naderen. De Staten van Holland hadden besloten de hele boel onder water te zetten en Leiden niet prijs te geven aan de vijand. Het ontzet leek nabij…
De dag daarop ging Cornelis opnieuw naar de loting. En opnieuw hoorde hij een andere naam afroepen. Zijn paardje was de slacht weer ontsprongen. Er waren nu niet meer zo veel paarden over. Maar hij begon toch te hopen. Als het water nu wat sneller zou stijgen dan…
Maar het water steeg niet sneller. Integendeel, het daalde door de aanhoudende oostenwind. De vloot van de geuzen liep vast. De bevrijding van de stad bleef uit en de toestand leek hopeloos.
Dan opeens: op 18 september draaide de wind van oost naar noordwest, er stak een hevige storm op en opeens kon de geuzenvloot weer varen. De Spanjaarden waren gevlucht. Het hart van Cornelis begon sneller te kloppen. Eindelijk, eindelijk, een eind aan alle onzekerheid. Leidens ontzet was nabij.
Het werd 2 oktober en het ging langzaam, tergend langzaam, maar nog één loting en het was voorbij. Hij liep naar het plein waar de loting plaatsvond en vrijwel onmiddellijk hoorde hij zijn naam. Als in een roes pakte hij het paardje bij de leidsels en leverde het af voor de slacht.

De dag erop voer de geuzenvloot bij de Vliet de stad in. Er was nu weer voedsel voor iedereen: haring en wittebrood. Iedereen vierde feest en hoste door de straten. Slechts één man zat ergens op een stoepje. Zijn handen voor zijn betraande gezicht geslagen. Het drong allemaal niet tot hem door.
Lees verder

Geplaatst in Cultuur, Stad en land, Uit Leidse bron, Verhalen | Tags: , , , , | 12 reacties

Terreurmail en ander irrileed

Vanochtend weer de wekelijkse folder van de Hema in mijn mailbox. Aanbieding van nachtjaponnen. Daaronder de vraag:

Nu kan ik wel omstandig gaan antwoorden dat ik een man ben en dat ik, ofschoon er ongetwijfeld mannen zullen zijn die niets liever doen dan in een fleurig nachtjaponnetje in bed kruipen,en ware ik een vrouw ik ongetwijfeld ook zo’n prachtpon van de Hema zou aantrekken, maar dat ik in de huidige situatie toch nog nooit de aanvechting heb gehad zo’n ding aan te schaffen. Voor mij dus volstrekt zinloze reclame. Een week later proberen ze me te paaien met jurkjes voor meisjes van 6 – 9. Beste Hema, hou toch op; bovendien vind ik uw mailtjes ontzettend irri. Komt allemaal omdat ik me een keer bij de kassa een klantenkaart heb laten aansmeren. Kunnen we geen compromis sluiten? Jullie staken die absurde werving en dan beloof ik dat ik een keer per jaar zo’n veel te vette worst bij jullie kom kopen. Deal?
Bij een bedrijfje koop ik via internet een hoesje voor mijn mobiele telefoon. Wordt twee dagen later keurig bezorgd. Evenals de aanbiedingen die daarna op je startpagina verschijnen zodra je je pc aanzet. Nog wekenlang wordt die geteisterd met aanbiedingen voor telefoonhoesjes. Van de zelfde aanbieder. Is de kwaliteit van jullie hoesjes zo erbarmelijk dat het toegezonden hoesje nu al weer stuk zou kunnen zijn?
Tijdens een expo in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden had men als decoratie overal op de vloer kleine bruine stenen schildpadjes neergezet. Vriendin verliefd op die diertjes en ik vraag het RMO waar ze vandaan komen. Ik krijg keurig het adres van een tuincentrum en inderdaad waren ze daar te koop. Ik bestelde er een die keurig werd bezorgd. Maar nog weken daarna werd mijn beeldscherm dagelijks geteisterd met nog mooiere, leukere, kleinere, grotere enz. schildpadjes. Best tuincentrum, het is hier geen schildpaddenopvang.
Ook zoiets: ongevraagde mailtjes voor wellicht best wel heel goede maar mij onbekende doelen ergens ver weg. Stort een keer wat en ze blijven je mailbox bombarderen. Maar geen nood: vaak kun je ergens onderaan klikken als je geen propaganda voor wat dan ook wilt ontvangen. Ben je er van af. Denk je. Maar nee, dan krijg je een vragenlijst waarom je in hemelsnaam die toch zo goed bedoelde mail niet meer hebben wilt. En gooi het maar niet weg, want dan herhaalt dat mailtje zich tig keer. Waarop een lijst met zestig vragen volgt… ‘Het kost u slecht enkele minuten dit mailtje te beantwoorden’. Paar maanden later gaat de telefoon of je je gift niet wilt verhogen. ‘Wij doen er goede dingen mee…’ Ja, dank je de koekkoek. Ze zeggen echt niet: we gaan er lekker van uit eten. Of we willen het salaris van onze directeur verhogen. Ach nee, dat zeggen ze natuurlijk niet. Ze willen het salaris alleen maar in overeenstemming brengen met Europse normen. Stom van me.

Geplaatst in Allerlei, De media, Stad en land | Tags: , , , | 17 reacties

Als de zon in Leiden ondergaat


Een van de weinige zekerheden die een mens in zijn leven heeft is dat de zon iedere dag weer ondergaat. Hoe fel en vrolijk hij die dag ook heeft staan schijnen en spelletjes met de wolken heeft gespeeld, opeens in hij het zat en zakt langzaam weg achter de horizon. ‘Tukkie doen, want morgen weer vroeg op’, denkt hij dan.
Het gebeurt iedere dag, maar eigenlijk is geen enkele dag het zelfde. Iedere dag opnieuw geven licht, lucht en wolken weer een schitterende voorstelling die ik vanuit mijn huiskamer mag zien. Soms doet ook de Petruskerk als figurant mee. Het verveelt me nooit, dus daarom vandaag ook maar eens een show van zon en wolken op mijn weblog.

Geplaatst in Uncategorized | 15 reacties

Bruisend Gent

Terug uit Gent, een van die prachtige oude steden van onze zuiderburen. Vanuit een oud maar gezellig hotelletje aan de Oude Houtlei zit je binnen een kwartiertje lopen in de oude binnenstad. Het historisch hart van de stad is niet groot, maar het aantal bezienswaardigheden, met de vele oude kerken en gebouwen maakt veel indruk. Met als topper natuurlijk de Sint Baaf waar doorgaans heen van de beroemdste schilderijen van de wereld te zien is: het drieluik Het Lam Gods van Van Eijck. Helaas nu in restauratie. Maar er blijft genoeg over om je over te verbazen: over de grote hoeveelheid goed onderhouden monumenten, over de gezellige sfeer in de oude stad, de tegenstelling tussen luxe herenhuizen en verpauperde woninkjes in de smalle steegjes van het oude centrum en het goede eten en drinken in de vele eetgelegenheden vlakbij of langs de oude Leie, ’s avonds een feest met alle lichtjes.
Ik heb geteld: ik ben met 208 foto’s thuis gekomen. Schrik niet, hieronder slechts vijftien:

Geplaatst in Cultuur, Over de grens | Tags: | 15 reacties

Waar zijn Ans en Arie?

Voor heel wat lezers zal het plaatje links wellicht een blije blik van herkenning opleveren. Immers, een paar jaar geleden ben ik abrupt gestopt met mijn verslagen over de belevenissen van dit al wat oudere echtpaar. Nog steeds krijg ik zo af en toe een mailtje of een reactie met de vraag of die twee leuke mensen eigenlijk nog in leven zijn. Wat dat betreft goed nieuws: ze zijn nog springlevend en maken nog van alles mee in en rond hun kleine huisje. En nog steeds weet Arie een passende oplossing voor alle wereldproblemen, daarbij gebruik makend van zijn eigen specifieke taalgebruik vol verhaspelingen. En daarin schuilt nu net het probleem. Want opeens kreeg ik regelmatig berichtjes van mensen die meenden dat ik dit merkwaardige misbruik van onze taal had gepikt van een echtpaar uit het tv-programma Koefnoen, waarvan de man zich op gelijke wijze ook bediende van verhaspelde uitdrukkingen. Ofschoon ik vrij eenvoudig kan aantonen dat mijn ‘schepping’ al lang bestond voordat het Koefnoense echtpaar op de buis verscheen.
Nu is er bij de omroep de laatste jaren natuurlijk wel een chronisch gebrek aan frisse nieuwe ideetjes ontstaan en vindt steeds vaker recycling van oude programma’s plaats. Maar het gaat toch wel wat ver om nu maar te veronderstellen dat Koefnoen dit merkwaardige taalgebruik van Tagrijn heeft overgenomen. Waarschijnlijk is de auteur op het zelfde idee gekomen. Al met al vond ik het echter toch erg onplezierig en dus besloot ik niet langer te gaan gluren in het huisje van Ans en Arie en zeker niet om hierover contact op te nemen met de bedenkers van Koefnoen. Want zoals Arie me al zei: ‘Tegen die gasten van de tv moet je toch altijd Delft onderspitten.’
Ook het echtpaar uit Koefnoen is inmiddels met de noorderzon vertrokken. En niet om hiermee Tagrijn van dienst te zijn, vermoed ik.

Ik weet niet of ik met dit berichtje de pijn en het waarschijnlijk immense verdriet om het gemis van de lezers van Ans en Arie geheel kan wegmasseren. Maar denk maar zo: de vroegere artieste Heintje Davids heeft zeven keer afscheid genomen van het publiek.

Geplaatst in Ans en Arie | Tags: | 12 reacties

Tja…

Het is best een aardig tijdje geleden dat ik hier een blog met Tjaatjes heb gevuld. Maar het verzamelen van deze uitglijders heeft niet stil gestaan. Daarom vandaag maar weer eens een verzameling uitglijders waarbij je best ‘tja’ kunt zeggen. Het is een goed gebruik te beginnen met de zaken die de lezers van Tagrijn me hebben toegestuurd. Zoals deze van Dwarsbongel. Zijn vrouw nam een pakje crackers mee. Je ziet hier een montage van de voor- en achterkant van de verpakking. Als de ingrediënten voor de helft uit spelt bestaan is het best knap daar iets van te bakken dat 100% spelt bevat.



Ben je een vreemd figuur als je een speklap op je benen bindt of gewoon een spekkoper?

Hoe lang ben je eigenlijk zangeres als je je vijftigste jubileum viert?

Bij deze mag je zelf een grappig bijschrift bedenken:

Je moet toch wel een heel sombere bui hebben om genoegen te beleven aan dit menu.

Het Leidsch Dagblad heeft erg weinig vertrouwen in de intelligentie van de mens aan het eind van deze eeuw.

Bij kunstenaarsvereniging Ars Aemula in Leiden beschikt men wellicht over te weinig expositieruimte, maar dit is toch wel heel miniem.

Dat is pas echt handig: One Day Only heeft een plafonnière in de aanbieding die licht geeft:

 Niet aan te raden: een bad nemen in het voormalige Volksbadhuis aan de Oude Singel in Leiden. Gelukkig wordt je er wel voor gewaarschuwd.

Dit waren er weer wat. Lees je nu ook iets waarvan je zegt: ‘tja…’ wil je me dat dan even mailen? Bedankt.

Geplaatst in TJA... | Tags: | 13 reacties

Het nieuws van 15 augustus 1918

15 Augustus 1918  Ook Nederland was een eeuw geleden in de ban van de Eerste Wereldoorlog. En ook al was ons land neutraal, dat wil niet zeggen dat we er hier geen last van hadden. We hadden dat laatste oorlogsjaar niet minder dan zeventien partijen, want de laatste verkiezingen hadden de boel flink door elkaar geschud. De liberalen, die voor de verkiezingen nog veertig zetels hadden, hielden er, na zich te hebben opgesplitst in drie partijen, totaal vijftien over. De uiteindelijk ontstane coalitie onder Cort van der Linden, die zonder meerderheid was samengesteld, zag zelfs in deze crisistijd geen kans behoorlijk samen te werken en dat was dan ook niet bevorderlijk voor de gang van zaken in ons land.
Overal heerste zware armoe, de Spaanse griep stak ook hier de kop op, er was honger, er was schaarste aan alles en bovendien heerste de angst dat Duitsland onze neutraliteit op den duur zou schenden en onze grens zou passeren om zodoende België vanuit het noorden te kunnen aanvallen. De confessionele partijen opperden nog even om onze neutraliteit dan maar op te geven, zodat Duitsland zonder bloedvergieten hier de grens over kon, maar dit plan kreeg geen bijval.
De stukjes hieronder komen uit het Leidsch Dagblad van 15 augustus 1918. Waarschijnlijk als gevolg van papierschaarste telde de krant die dag slechts vier pagina’s en de Leidsche Courant, een katholiek dagblad, verscheen die dag helemaal niet.











Geplaatst in Cultuur, De media, Stad en land | Tags: , , | 7 reacties